A Haber - Jurnal - Şirin Sever - 09.05.2013 (Video linki sayfanın altındadır)
Kendini  kör denecek kadar az gören, sağır denecek kadar az duyan bir yazar olarak tanıtan Murat Kefeli  dört gündür ÖSYM’nin önünde oturma eylemi yapıyor. Amacı, eğitimde engelli ayrımcılığına dikkat çekmek… Bizde bu eyleme duyarsız kalmak istemedik, Ankara’ya bağlanıyoruz:
Ş.S: Öncelikle Murat Bey’e kolay gelsin demek istiyoruz. Sanıyoruz eyleminde dördüncü gün ve beş günlük bir eylemdi bu, değil mi? Bu dörtlük eylem nasıl geçti? İlgi nasıldı, bir iletişime geçmek isteyen oldu mu? Önce oradan başlayalım istiyorum ben.
M.K: Eylem güzel geçiyor, bugün dördüncü günüydü ve oturuyoruz. Yani, sessiz bir bekleyiş oluyor daha doğrusu ama olumlu bir sonuca ulaşabileceğimize inanıyorum hem kendi adıma hem diğer arkadaşlar adına. Yapıcı tavırla karşılaşacağımıza da inanıyorum, özellikle LYS öncesinde.
Ş.S: Peki bu dört gün boyunca o kapının önünde bir oturma eylemi yaparken, içeriden, ilgililerden herhangi bir iletişim kuran oldu mu? Veya nasıl tepkiler geliyor, günde kaç saat oturuyorsunuz?
M.K: Görevlilerden ılıman…Zaten benim şahsen olarak inandığım bir şey var; ÖSYM Başkanlığı’nın kötü bir amacı yok. Hiç kimse ne görme engellileri, soru okutman sorunları dışında ne de diğer engellileri zor duruma sokmak istemiyor. Bazı tatsız olaylar onların kontrolü dışında da olabiliyor, bunun da farkındayız. Bizlerin şu anda tek istediği şey, engelli tiplerinin tanınması ve buna dayalı olarak alternatif çözümler üretilmesi  ve de özellikle görme engellileri, soru okuyan görevlilerin soru okuma teknikleri konusunda bilgilendirmesi. En çok taleplerimiz bunlar şu anda. Ama görevlilerin yaklaşımı ılıman, sıcak.
Ş.S: Peki, sizin sınavda birebir yaşadığınız sorunlar nelerdi, bu soruları okumak konusu dışında ondan bahsettiniz. Başka dikkat çekmek istediğiniz şeyler nedir, sizin yaşadığınız sorunlardan da yola çıkarak bunu merak ediyorum. Sınavda ne gibi zorluklar yaşıyorsunuz?
M.K:Alternatif çözümler istiyoruz. Yani, görme engelliler başta olmak üzere diğer adaylarda sınavlarda söz gelimi sesli bilgisayarlar veya kabartma harfli soru kitapçıkları… Bunun dışında, ek süre hiçbir arkadaşımıza yetmiyor, sorular bize üçüncü bir şahıs aracılığıyla okunuyor. Haliyle bizim kontrolümüz dışında gelişen bir olay. Okutman yavaş hareket ediyor veya sorularda bir aksaklık oluyor. Tekniği bilmediği için aktarma yanlışı oluyor. Zaman sorunumuz da var.
Ş.S: Peki, sesli bilgisayar dediğiniz şey  ya da sesli okuma cihazı dediğiniz şey, pahalı bir şey mi ve ÖSYM bunu vermemesinin gerekçesi olarak ne öne sürüyor?
M.K: Hayır. Sesli bilgisayar olarak bunu değerlendirmemeniz lazım. Mesela, Milli Eğitim Bakanlığı SBS sınavlarında orta okul öğrencilerine sesli bilgisayar veriyor. Zaten bir sesli bilgisayar için ek bir özellikte gerekmiyor. Yani bir optik medya hazırlanıp, bilgisayarı güvenli bir ortama getirdikten sonra, direkt öğrenciye uzman bir ekip tarafından okunmuş sorular verilebiliyor. Yani, Amerika Birleşik Devletleri’nde, Avrupa’da birçok ülkede bırakın sesli bilgisayarı, görme engelliler, Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’nden doğan hakları nedeniyle, herşeyi kendi başına yapma hakkına sahip. Yani, soru yanıtlarını da bilgisayarda işaretleyebiliyorlar. O kadar çılgın bir şey değil bu. 
Ş.S: Peki, ÖSYM gerekçe olarak bir şey sunuyor mu, bunları neden sağlamadığına dair?
M.K: ÖSYM Başkanlığı 2011 yılında sesli bilgisayar denemesi yapmak istedi aslında. Ancak direkt sınavda yapmaya çalıştığı için görme engelliler buna sıcak bakmadı. Çünkü, 17-18 yaşında pırıl pırıl zihni olan bir genç düşünün. Bunu, insanların kaderini hiç test edilmemiş bir sistemle devreye almak mantıklı gelmedi hiçbirimize. ÖSYM Başkanlığı bu konuda çalışma yapıyormuş. Açıkçası herkesin umudu var, birgün üniversite sınavında, büyük sınavlarda sesli bilgisayarların görme engelilere verileceğine dair herkesin umudu var, ki zaten bu bizim en doğal hakkımız, verilmesi de gerekiyor.
Ş.S: Verilmesi gerekiyor ama neden bunu geciktiriyor, bu konuda henüz bir gerekçe yok değil mi size söylenen?
M.K: Neden verilmiyor. Şu anda verilmemesinin nedeni; sınav güvenliğinin riske gireceği düşüncesi. Ancak, eğer bir bilgisayar bir sınavın güvenliğini riske atacak bir cihaz olsaydı, aynı bilgisayarlar, Amerika’da, Avrupa’da kullanılmazdı veya ÖSYM Başkanlığı tüm adayların bilgilerini bilgisayarda da tutmazdı. Yani gerekli tedbirler alındığında bilgisayarlar güvenli cihazlardır.
Ş.S: Peki siz en son sınava girdiğinizde sadece 22 soru yanıtlayabilmişsiniz. Nedeni de zamanı iyi kullanamamak değil mi, çünkü birisi size bunu okuyordu, doğru mudur? Soruları okuyordu yani?
M.K: Ben hem görme engelliyim hem de duyma engelliyim ama ÖSYM Kılavuzu’nda tek bir engelli tipi var ve tek bir çözüm var. Ben çift engelli olduğum için bilgisayar talep ettim ama verilmedi sınav güvenliği gerekçesiyle. Ve duymadığımı bilmelerine rağmen soru okuyucu personelle sınava girmek zorunda kaldım ve haliyle sınavın ilk yarım saati kullandığım el alfabesinin anlatımı, ondan sonraki yarım saati görevlinin alfabeye alışmasıyla geçti ve ondan sonra da zaten harf harf ele yazılarak da anca 22 soru çözülebildi.
Ş.S: Peki siz bu durumda bir itirazda, herhangi bir girişimde bulundunuz mu, bu haksızlık karşısında? 
M.K: Elbette. Ben daha önce ÖSYM Başaknlığı’na karşı bir dava açtım ve bu davada mahkeme beni haklı buldu. Sınavdan önce de yasal yollardan uyarı da bulundum. Ama bana bilgisayarın ilk önce verileceği söylendi sonradan sınav güvenliği gerekçesiyle, sınava 40 saat kala bu karardan vazgeçildi. Yani, sınava ya girecektim ya girmeyecektim. İki seçeneğim vardı önümde, başka bir seçenek yoktu. Okuyucu personelle girdim ve elime yazıldı.
Ş.S: Şimdi siz bu yaşanan haksızlıklara ve bu duruma çözüm bulunamamasına karşın, karşılık olarak bir eylemde bulundunuz. Son çare değil mi bu? Yapacak başka bir şey kalmayınca eylem yapmaya karar verdiniz.
M.K: Son çare bu eylem değil. Ben yasal yollara tekrar başvuracağım. Ama ÖSYM Başkanlığı’nın bu hakkı bana vereceğine ben gerçekten inanıyorum. Çünkü, yapıcı bir davranış bekliyoruz artık. Şu anda zaten temel hedefimiz, soru okutmanlarının eğitilmesi. Çünkü, LYS’ye çok kısa bir süre kaldı ama kısa bir metinle, ÖSYM Başkanlığı isterse görme engelli adaylara soru okuyacak olan personelleri eğitebilir. Söz gelimi, bu sene YGS’de yaşanan tatsız olaylar en az seviyeye inmeye başlar, belli bir süre sonra da yok olur. Bilgisayar mı? Elbet o da birgün olacak. Çünkü, demokrasiler gelişiyor, haklar mahkeme ile alınıyor. Bir şekilde bende alacağım, diğer arkadaşlarımızda alacak bu haklarını.
Ş.S: Peki, son olarak şunu sorayım; “Hayallerimi Ver  ÖSYM” demişsiniz bu eylem için, adını böyle koymuşsunuz. Sizin hayaliniz nedir, onu öğrenelim.
M.K: “Hayallerini” Yani ben kendi bireysel tercihim için bir şey yapmıyorum şu anda. 17-18 yaşındaki gençlerin hayallerinin verilmesi için böyle bir slogan kullanıyorum. Ama ‘m’ ile ‘n’ harfi birbirine karıştığı için bazen oluyor öyle sorunlar, gazetede bu yönde çıktı haberler çünkü. Ama şu anda bu konu hakkındaki hayalimi sorarsanız, LYS’de okutmanlara ön eğitim verilirse gerçekten kendimi iyi hissedeğim. Birçok engelli arkadaşta hayallerine kavuşacak. Çünkü, soru okuma teknikleri bilinmediği için; bir soruyla, iki soruyla ya da bir yanlışla yıllarca hayalini kurduğu üniversiteyi kaybeden görme engellileri ben şahsen tanıyorum ve en az on kişi biliyorum böyle. Gençlerin önünü açmak istiyoruz.
Ş.S: Çok teşekkür ediyoruz katıldığınız için, Tuğran Bey’e de çok teşekkürler bize yardımcı olduğu için. 
Hemen belirtelim, Murat Kefeli’nin işitme kaybı ve gözlerinin görmemesi doğuştan değil. Üniversite son sınıftayken başlamış bu rahatsızlıkları. Ardından da, “Anne Neden Ben?” diye bir kitap yazmış. Şu anda yaptığı eylemin de kişisel olarak algılanmasını istemiyor, engelliler adına bir eğitim mücadelesi veriyor. Umarız birileri duyar sesinizi ve istedikleriniz gerçekleşir. Sınava girmek herkesin hakkı elbette, çok teşekküler…

Video link: 
http://tvarsivi.com/player.php?i=2013050304345